Những điều bình dị: Tu phục dòng xitô

                                                                            “Một nơi sẽ chẳng là gì cho dù nó là thiên đường,
nếu như nơi đó không có trái tim ngự trị.”
-Amy Lowell

Tôi muốn entry bài này đến với quý độc giả bốn phương về đề tài “Điều bình dị trong Tu phục dòng Xitô”. Dù sao cũng là hiểu biết giới hạn của tôi về một thời tu dòng và bây giờ chỉ là một Cựu Đệ Tử; những chứng kiến về tu phục xi tô xưa và nay để quý độc giả bốn phương có thể hiểu thêm phần nào ý nghĩa vẻ đẹp của từng bậc tu, hoặc cái vẻ chân tu trong một dáng nét cũng cần phải được mô tả trong khía cạnh thần học.

Vậy trước khi tìm hiểu về tu phục dòng Xitô:
Mời quý độc giả dừng gót quay về xuất xứ, Tóm tắt vài dòng có liên quan đến tu phục “Dòng Xi-tô” từ xa xưa.
Tại Pháp quốc, cuối thế kỷ thứ XI , khi đời sống đạo tại đan viện Molesme có phần sa sút, thánh Robertô cùng với một số đan sĩ của trong đan viện đã tách ra làm một nhóm khác hầu giữ trọn bộ tu luật của thánh Biển Đức (Benedicto) một cách trọn vẹn hơn. Nhóm này lấy vùng đất có tên là Xitô (Citeaux) làm nơi xây dựng cộng đoàn.
Theo dòng thời gian, họ biến đổi nhiều điểm khác với dòng Biển Đức. Một trong những đặc điểm chúng ta thấy rõ đó là mầu áo. Các đan sĩ Biển Đức mặc áo đen và áo choàng đen, các đan sĩ Xitô mặc áo trắng và giữ lại áo choàng đen. Dòng Xitô được phát triển mạnh mẽ nhất dưới thời thánh Bênadô (Bernard).
Dòng Xitô rất thăng trầm với lịch sử của Giáo hội. Vào cuối thể kỷ XVIII, do bối cảnh xã hội, đặc biệt là cách mạng Pháp (1789) và sau đó là các cuộc bách hại, các đan viện bị phân tán sang nhiều nước khác và làm đủ mọi công việc để tồn tại. Hơn 100 năm sau, hoà bình trở lại, nếp sống của các đan viện đã quá khác nhau. Có đan viện còn giữ đời sống hoàn toàn chiêm niệm của Đấng sáng lập, có đan viện phải đảm trách những việc mục vụ tại các giáo xứ, hay dạy học ở các môi trường xã hội thích hợp v.v…
Đức thánh cha Lêo XIII kêu gọi hợp nhất lại nhưng rất khó. Sau cùng, một số đan viện còn giữ đời sống thuần chiêm niệm họp lại thành nhánh Nhặt phép, các đan viện khác họp nhau lại thành nhánh Chung phép. Nhánh nhặt phép gồm những dòng như Trappe, Trappistes. Nhánh Trung phép gồm 13 hội dòng ở rải rác trên nhiều nước như Pháp, Ý, Áo, Thuỵ Sĩ…
Hội Dòng Xitô Thánh Gia ở Việt man là 1 trong số 13 hội dòng thuộc nhánh Chung phép.
Người ta thường nói: “Cái áo không làm nên thầy tu” gói ghém cả về nghĩa bóng họăc nghĩa đen cùng một mục đích đều thể hiện ý nghĩa tính tự nhiên và thần học của nó.
Ở đây, theo thiển ý hạn hẹp chỉ xin được trình bày một vài nét quan sát được. Với bằng những văntự và hình ảnh vừa đủ minh họa, chắc có lẽ không tránh khỏi thiếu sót hoặc có khi vướng sai lầm. Kính mong quý Đức Viện phụ, quý cha , quý thầy, quý anh em cựu đệ tử niệm tình bỏ qua những sai sót, đồng thời biết rõ thêm được thì xin chỉ giáo.

1.Tu phục truyền thống của dòng Xitô xưa và nay:
Quý vị thường thấy các tu sĩ dòng Xitô thường ngày mặc sắc phục như những hình minh hoạ sau:

xitoo xitnutuxito7

Được gọi là màu áo truyền thống. Áo chùng trắng(nền trong), vạt màu áo đen có mũ trùm nối liền thân vạt có thắt lưng đen (ngòai),

Dòng xitô nữ: Áo chùng màu trắng có vạt màu đen không mũ trùm thay bằng lúp đen  có thắt lưng đen . Tu phục truyền thống được dành cho các tu sĩ được đã khấn tạm và khấn trọn đời.

Ý nghĩa thì chưa có dịp được ghe giải thích, nhưng theo suy diễn thì : Màu trắng tượng trưng cho sự tòan vẹn hồng ân Thiên Chúa đối với con người, và biểu tượng sự  trong trắng của tâm hồn chính là cội nguồn cứu rỗi. Màu đen tượng trưng cho xác phàm tội lỗi yếu đuối. Truớc mặt Thiên Chúa con người luôn luôn phải  biết nhận nhìn tội lỗi của mình và luôn thật lòng sám hối để trở nên con cái đích thực của Ngài. Với chiều sâu thần học, ít nhất là thể hiện bên ngòai để bên trong cũng được như thế, điều này mới thật sự quan trọng. Vì vậy khi một đan sĩ Khấn thử, khấn tạm, hay vĩnh khấn đều khấn chung một Thánh Luật Biển Đức với ba điều bình dị mà khắt khe ảnh hưởng đến suốt một cuộc đời đan sĩ: Khiêm nhượng- Vâng lời – Khiết tịnh và sống Khó nghèo.

Được biết, Dòng Xitô có ba bậc khấn: Qua lớp Đệ tử sẽ bước vào dòng chính thức, vài năm sau thì được khấn tập, vài ba năm nữa tiếp theo thì được khấn tạm. Sau đó một thời gian nữa đủ điều kiện thì được khấn trọn đời (Vĩnh khấn). Từ khấn tập đến vĩnh khấn có thể kéo dài thời gian căn bản 5-7 năm.
Từ ba bậc khấn đó; Hội dòng cũng đã có quy định cho những tu phục riệng theo từng bậc khấn:

1.Tu phục khấn nhà tập:

DongDucBaANNAM-2OLYMPUS DIGITAL CAMERAkhantap
Các tu sĩ khấn tập được bắt đầu bộ áo chùng trắng, vạt áo màu trắng có nón trùm, đồng thời thắt lưng cũng màu trắng.
Xưa cũng như nay khi vào ca tòa hay đi ra ngòai đều tinh tuyền một áo dòng màu trắng.
Xitô nữ cũng một hình thức như trên, áo chùng , vạt áo, nịt lưng, lúp hòan tòan màu trắng. Đây là …”lính mới” của Dòng Xitô.
Cả hai trường hợp khi các tu sĩ khấn tập vào ca tòa hát kinh chưa có áo chòang.
2. Tu phục Khấn tạm:

khantamkhantam12

Hình ảnh các tu sĩ khấn tạm xưa và nay.
Từ khấn tập lên khấn tạm một bậc cao hơn: Vẫn áo chùng trắng, vạt trắng được lọai bỏ thay thế bằng vạt đen có nón trùm nối liền thân. Nai lưng trắng cũng được thay thế màu đen. Khi hát nơi ca tòa mặc áo chòang có cổ trùm.
Kể từ khi khấn tạm, các tu sĩ Xitô đã bắt đầu mặc tu phục truyền thống của hội dòng.
Các nữ tu cũng một hình thức nhưng không có nón trùm, nhưng thay lúp màu trắng,

khantamnu169nutuxito13

(Nữ tu Xitô Maigrauge và Nữ tu xitô Vĩnh Phước trong tu phục đã khấn tạm)


3.Tu phục  Vĩnh Khấn (khấn trọn đời, khấn trọng):
Quý cha, quý thầy đã đã khấn trọng: Đều đã mặc tu phục truyền thống từ lúc khấn tạm rồi, đến lúc khấn trọng chỉ nhận lãnh thêm chiếc áo “thụng” ngòai thân rộng có nón trùm nối liền thân thiết kế kiểu áo cánh tay rộng. Chiếc áo “thụng” này chỉ mặc khi vào nơi ca tòa  và các giờ tham dự Thánh lễ.

khantron111khantrong

Chiếc áo ngày xưa và Chiếc áo bây giờ của những tu sĩ đã khấn trọn

Quý nữ tu Xitô cũng một hình thức như trên  đặc biệt là không có nón trùm thay vào đó là lúp màu đen.

nutuxito5khantrọn dơ197

Nữ tu Xitô Maigrauge và Nữ tu Xitô Vĩnh Phước  với chiếc áo Vĩnh khấn (Khấn trọn đời)

Những điểm khác nhau giữa xưa và nay:
-Lọai vải dùng để may hay thiết kế tu phục Xitô ngày xưa dày và thô từ một lọai vải “bột ngô” nhám có hạt, khi tu sĩ mặc vào xem ra mang chiếc áo dòng rất nặng nề- Lọai vải ngày nay mịn mềm và mát mẻ và nhẹ nhàng thích hợp với khí hậu hơn nhiều (Theo canh tân của Hội dòng).
-Nón trùm từ thời cổ xưa rất công dụng như thay nón đội khi đi ngòai khi trời mùa đông lạnh lẽo, buốt giá hay khi trời hanh nắng gió. Thời nay chỉ thiết kế hình thức của tính chất chiếc mũ ngày xưa nhưng theo phong cách thiết kế tân thời làm đẹp vòng cổ cho mẫu áo.
“Chiếc áo không làm nên thầy tu” tôi không bao giờ quên câu ngạn ngữ đó, Và tôi cũng không bao giờ quên những tháng ngày nơi môi trường Đệ tử Viện luôn được gặp gỡ và được học làm người tu sĩ Xitô. Cho dù là chiếc áo gì, họ luôn là những con người bình dị chất phác -khiêm nhường- Khó nghèo một thời được phong cho cái danh “khổ tu”! hàng ngày tiếng hát lời kinh vẫn chuyên chăm âm thầm cầu nguyện phụng sự trong bốn bức tường tu viện, nơi mà tôi cho đó là chốn thiêng liêng. Nơi có những con tim ngày ngày bừng cháy ca khen tình yêu cho Thiên Chúa không mỏi mệt! Nơi mà luôn luôn có những tâm hồn luôn biết học học và sẵn sàng phục vụ Chúa Kitô trong mọi người! Một đn sĩ cho biết:”Sự cân bằng giữa cầu nguyện, làm việc, và học hỏi thúc đẩy đời sống tu sĩ xitô  sống theo kế hoạch của Thiên Chúa và trong sự yêu thương chăm sóc của Người.”

Pet. Chuyentran

Advertisements

4 Responses to Những điều bình dị: Tu phục dòng xitô

  1. Maria le nói:

    Cam on ve bai viet em cung dang rat muon tro thanh nu dan xi xito cau Chua chuc lanh cho pet.nguyen tran

  2. chuyen1 nói:

    Mot bai viet cam hung mot tam hon, Deo gratias! Cam on Maria Le

  3. anna augustin nói:

    con muốn dược biết ơn gọi xito nữ nhận như thế nào ah! điều kiện hịc vấn, có nhận khi còn đang học k ạ!

    • chuyen1 nói:

      Chị anna mến,các xitô hoện nay vẫn luôn đón nhận những người luôn có ý hướng tận hiến. Chị có thể xem địa chỉ liên lạc khá đầy đủ trên trình web này để liên hệ. Chào chúc chị vui trong hồng ân củs Chúa.
      Bbt

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

w

Connecting to %s